Over aardgasvrij in Kaag en Braassem

Een warm huis, eten koken en douchen: in veel huizen is dit mogelijk door aardgas. Aardgas is een fossiele brandstof. Aardgas komt diep uit de grond en bestaat uit methaan, stikstof, zuurstof en koolstofdioxide (CO₂). Methaan is zelf ook een krachtig broeikasgas dat tientallen keren sterker effect heeft op de klimaatverandering dan CO₂. Bij onttrekken en boren naar aardgas komt veelal methaan vrij in de atmosfeer.

Sinds 1959 kennen we aardgas als de manier om de woningen te verwarmen. Tot die tijd gebeurde dat met kolen of olie.

In 2015 hebben we samen met 195 andere landen in het Klimaatakkoord van Parijs afgesproken dat we de opwarming (klimaatverandering) van de aarde tegengaan. Voor ons land betekent dit dat we steeds minder fossiele brandstoffen gebruiken totdat we deze helemaal niet meer nodig hebben. Aardgas valt hier ook onder. In Nederland zijn de afspraken in het Klimaatakkoord (2019) vastgelegd. Hierin staat onder anderen dat alle gebouwen in 2050 aardgasvrij zijn. Gemeente Kaag en Braassem kiest om samen met de inwoners en overige stakeholders van de wijk te verkennen wat mogelijke technische oplossingen voor de wijk zijn, de kosten en hoe de inwoners en stakeholders in de wijk het beste hierbij geholpen kunnen worden.

In ons dagelijks leven gebruiken we aardgas voor verschillende dingen. Bijvoorbeeld om ons huis te verwarmen via een cv-ketel of om het water uit de kraan of douche te verwarmen. Daarnaast koken we vaak op aardgas. Ook bij de productie van de spullen die we gebruiken, wordt door bedrijven en de industrie aardgas gebruikt.

Het rijk heeft de gemeente aangewezen om de woningen in onze eigen gemeente te helpen om van het aardgas af te gaan. Alle gemeenten in Nederland hebben de opdracht om een plan te maken hoe de woningen en gebouwen tussen nu en 2050 van het aardgas af gaat. Daarnaast wordt landelijk ingezet om ook het industrie en bedrijven fossielvrij te maken.

Een wijkplan beschrijft hoe een gebied stap voor stap aardgasvrij wordt gemaakt. De gemeente voert hierin de regie, maar stelt het plan altijd op in nauwe samenwerking met betrokken partners, zoals de inwoners en de woningcorporatie op. Ook worden er experts uitgenodigd om onderzoek te doen naar de mogelijkheden en de kosten. Dit gezamenlijke proces leidt tot breed gedragen en afgestemde besluitvorming.

Overstappen van aardgas naar een andere, duurzame oplossing is op dit moment niet verplicht. In de toekomst wordt dit mogelijk wel verplicht, zoals dat nu bijvoorbeeld met nieuwbouw al is. De gemeente wil de komende periode samen met u bekijken welke andere, duurzame oplossing, in plaats van aardgas, het best bij uw woning past. Zo kunt u daarna op natuurlijke momenten kiezen om bijvoorbeeld uw woning te verduurzamen of de gasketel te vervangen voor een aardgasvrij alternatief.

De gemeente is proceseigenaar. Dat betekent dat de gemeente stappen zet om per gebied te onderzoeken, participeren en de resultaten in een wijkplan te verwerken. Het doel is uiteindelijk dat iedereen in het projectgebied waar het wijkplan voor is gemaakt duidelijkheid heeft over de toekomst. De gemeente neemt vervolgens aan de hand van het wijkplan beslissingen om echt uitvoering (van het aardgas af gaan) in de wijk mogelijk te maken.

Er zijn veel andere manieren om de woning duurzaam te verwarmen in plaats van aardgas. U kunt bijvoorbeeld denken aan elektrisch verwarmen door een warmtepomp. Of het gebruik van duurzaam opgewekte andere gassen zoals groengas en waterstof. Of restwarmte vanuit bedrijven en industrie, warmte uit oppervlaktewater of warmte uit diepe boring in de aarde (geothermie). Verschillende combinaties van deze technieken zijn ook mogelijk. Deze opties zijn niet altijd overal mogelijk waardoor onderzoeken naar de mogelijkheden nodig is.

De komende periode verkennen we gezamenlijk de mogelijkheden die voor het projectgebied technisch en financieel aantrekken en mogelijk zijn.

Tijdens het maken van plannen en bedenken van andere, duurzame oplossingen in plaats van aardgas kunt u ook al zelf aan de slag. U hoeft hiervoor niet af te wachten wat het eindresultaat is. Als bewoner van de gemeente Kaag en Braassem kunt u een gratis en vrijblijvend advies aan huis krijgen van een energiecoach uit de gemeente Kaag en Braassem. Zij helpen u om energie te besparen in uw woning. De energiecoach is vrijwilliger en geheel onafhankelijk. De energieadviseurs van Stichting Kaag en Braassem Duurzaam vindt u op deze webpagina op onze website.

Woont u in een koopwoning dan kunt u naast de landelijke isolatiesubsidie mogelijk ook gebruik maken van de Isolatiesubsidie Kaag en Braassem.

Het projectgebied bestaat uit de officiële CBS-buurt Roelofarendsveen-Noord. Het gebied is uitgebreid met aangrenzende bebouwing, zodat het één logisch geheel vormt. Bestaand uit circa 1700 woningen zowel grondgebonden als appartementen. In het gebied zijn ook goed en slecht geïsoleerde woningen aanwezig. Zowel corporatie als particulier bezit. De onderstaande kaart geeft de contouren van het projectgebied weer.

Wij vragen bewoners en ondernemers uit de startwijk om mee te denken en praten. De gemeente zorgt voor verschillende manieren om van zich te laten horen zodat u mee kan doen en denken. Zo kon u met een vragenlijst aangeven welke informatie u nodig heeft. Organiseren we informatiesessies waar u informatie krijgt over de lopende onderzoeken en is er ruimte om mee te denken. Zo komen we gezamenlijk tot een wijkplan waarin de toekomstige warmteoplossingen van de wijk samen met de stappen die er nodig zijn om daar te komen in worden genoemd.

Het projectgebied is gekozen als startpunt voor het eerste wijkplan, omdat deze wijk voldoet aan de belangrijkste voorwaarden uit de Transitievisie Warmte en de Lokale Energie Strategie van Kaag en Braassem. Allereerst is er in de startwijk sprake van een goede mix in woningbezit, met een aanzienlijk aandeel corporatiewoningen naast particulier bezit. Hierdoor kunnen zowel corporaties als particulieren samen stappen zetten naar een duurzame toekomst​. De wijk biedt daarbij kansen om zowel individuele als collectieve duurzame oplossingen succesvol toe te passen. Er is ruimte voor technieken als aquathermie uit nabijgelegen wateren en individuele warmtepompen, die volgens de Lokale Energie Strategie haalbaar en betaalbaar zijn voor een groot deel van de bewoners​. Daarnaast zijn er mogelijkheden om dit plan te combineren met andere maatschappelijke opgaven, zoals energiebesparing door isolatie, wat past binnen de aanpak van fase één van de warmtetransitie​.

Het proces om een wijkplan op te stellen is door de gemeente in samenwerking met extern bureau bedacht. Hierin is aandacht voor wettelijke verplichte onderdelen maar ook onderdelen waar keuzes in gemaakt zijn omdat het haalbaar lijkt. De bewoners en ondernemers uit de startwijk worden uitgenodigd om met ons mee te denken en mee te doen.

Bij het maken van de Transitievisie warmte in 2021 is voor de hele gemeente onderzocht wat de mogelijke oplossingen waren. Meest haalbaar lijken individuele en collectieve technieken zoals warmtepompen (individueel), warmtenet (collectief) voor de startwijk. Duurzame gassen zoals groengas en waterstof lijken niet mogelijk vanuit beschikbaarheid. Onderdeel van het proces is dat we komende periode concreet onderzoeken wat de mogelijkheden voor de wijk zijn. Dat kan mogelijk anders zijn dan de conclusies uit 2021.

Als uw ketel aan vervanging toe is, maar u wilt graag weten wat er uit de onderzoeken van de gemeente komt is dat begrijpelijk. In dat geval kunt u uw installateur om advies vragen. Zij kunnen misschien de levensduur van uw installatie verlengen. U kunt ook eventueel een cv-ketel voor de tussentijd leasen. Het beste is om uw installateur te vragen naar de beste optie voor uw situatie.

Weet u al hoe uw woning aardgasvrij moet worden? Dan kunt u nu al van het aardgas af. De gemeente en het Rijk bieden subsidie aan. Op de website van de gemeente vindt u meer informatie over de gemeentelijke subsidie: Isolatiesubsidie Kaag en Braassem.

De gemeente Kaag en Braassem werkt niet alleen aan de verkenning naar een aardgasvrije startwijk. Op de eerste plaats doen we dit met u, de inwoner en ondernemer. Verder werken we samen met:

• Ekwadraat: Onderzoekt in opdracht van de gemeente welke technische alternatieven er zijn voor aardgas in de startwijk. Meer informatie vindt u op de website van Ekwadraat.
• Waterprof: Ondersteunt de gemeente bij het participatietraject tijdens de verkenningsfase naar aardgasvrije alternatieven in de startwijk. Meer informatie vindt u op de website van Waterprof.
• WYwonen: In het projectgebied is ongeveer 36% van de woningen in bezit van WYwonen. De gemeente en WYwonen werken al samen op het gebied van woningbouw, en zetten die samenwerking voort bij het verduurzamen van wijken. Ook in de verkenning naar aardgasvrije oplossingen in het projectgebied is WYwonen als professionele verhuurder actief betrokken. Meer informatie vindt u op de website van WYwonen.
• Energieadviseurs Stichting Kaag en Braassem: De energieadviseurs van Stichting Kaag en Braassem helpen inwoners met op maat gemaakt advies bij het verduurzamen van de woning. Meer informatie vindt u op deze pagina op onze website.